فاسیاهای گردن چیست؟
فاسیاهای گردن (Cervical Fasciae) لایههایی از بافت همبند متراکم هستند که ساختارهای مختلف گردن را احاطه کرده، از آنها حمایت میکنند و مسیر عبور عروق، اعصاب و احشای گردنی را سازماندهی مینمایند. این فاسیاها علاوه بر ایجاد ثبات ساختمانی، نقش مهمی در گسترش عفونتها، جراحیهای گردن و تصویربرداری پزشکی دارند.
شناخت دقیق فاسیاهای گردن برای دانشجویان پزشکی، جراحان سر و گردن، متخصصان گوش و حلق و بینی، رادیولوژیستها و دندانپزشکان ضروری است.
تقسیمبندی فاسیاهای گردن
فاسیاهای گردن به دو گروه اصلی تقسیم میشوند:
فاسیای سطحی گردن (Superficial Cervical Fascia)
فاسیای عمقی گردن (Deep Cervical Fascia)
فاسیای عمقی گردن خود از چندین لایه مهم تشکیل شده است.
فاسیای سطحی گردن
فاسیای سطحی درست در زیر پوست قرار گرفته و حاوی ساختارهای زیر است:
عضله پلاتیسما (Platysma)
اعصاب پوستی گردن
عروق سطحی
بافت چربی زیرجلدی
عروق لنفاوی سطحی
این لایه امکان حرکت پوست روی ساختارهای عمقیتر را فراهم میکند.
فاسیای عمقی گردن
فاسیای عمقی گردن مهمترین سیستم فاسیایی گردن محسوب میشود و معمولاً به سه لایه اصلی تقسیم میشود:
لایه پوشاننده (Investing Layer)
لایه پیشنایی یا پیشتراکئال (Pretracheal Layer)
لایه پیشمهرهای (Prevertebral Layer)
همچنین غلاف کاروتید (Carotid Sheath) بهعنوان یک بخش تخصصی از فاسیای عمقی شناخته میشود.
لایه پوشاننده فاسیای عمقی گردن (Investing Layer)
این لایه سطحیترین بخش فاسیای عمقی گردن است و تقریباً تمام گردن را احاطه میکند.
ساختارهای احاطهشده
عضله استرنوکلیدوماستوئید
عضله تراپزیوس
غده تحتفکی
غده پاروتید
اتصالات مهم
بالا: استخوان اکسیپیتال و فک پایین
پایین: جناغ و ترقوه
اهمیت بالینی
عفونتهای غدد بزاقی و تومورهای پاروتید ممکن است در این لایه محدود شوند.
لایه پیشتراکئال (Pretracheal Layer)
این لایه در بخش قدامی گردن قرار دارد.
بخش عضلانی
عضلات اینفراهیوئیدی را در بر میگیرد:
استرنوهیوئید
استرنوتیروئید
تیروهیوئید
اوموهیوئید
بخش احشایی
ساختارهای زیر را احاطه میکند:
غده تیروئید
نای
مری
اهمیت بالینی
این لایه تا مدیاستن فوقانی ادامه مییابد؛ بنابراین عفونتهای گردن میتوانند از طریق آن به قفسه سینه گسترش پیدا کنند.
لایه پیشمهرهای (Prevertebral Layer)
عمیقترین لایه فاسیای گردن است.
ساختارهای احاطهشده
ستون مهرههای گردنی
عضلات عمقی گردن
عضلات اسکالن
عضلات پیشمهرهای
عملکرد
حمایت از ستون فقرات گردنی
محافظت از عضلات عمقی گردن
تشکیل کف مثلث خلفی گردن
اهمیت بالینی
عفونتهای این ناحیه ممکن است به فضای خلف حلقی و مدیاستن گسترش یابند.
غلاف کاروتید (Carotid Sheath)
غلاف کاروتید یک لوله فاسیایی است که از مشارکت لایههای مختلف فاسیای عمقی تشکیل میشود.
محتویات غلاف کاروتید
شریان کاروتید مشترک
شریان کاروتید داخلی
ورید ژوگولار داخلی
عصب واگ
ساختارهای مجاور
گرههای لنفاوی عمقی گردن
رشتههای سمپاتیک گردنی
اهمیت بالینی
این غلاف یکی از مهمترین نواحی در جراحیهای عروقی و جراحیهای گردن محسوب میشود
